KIỀU MỸ DUYÊN
11 giờ, thứ năm ngày 3 tháng 9/2026, thành viên của Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn của Orange County họp ở Santa Ana. Diễn giả là ông Bruce Linn, một người có 37 năm làm nghề điều tra. Ông rất vui vẻ, hoạt bát, thân thiện với mọi người.
Người nào ở Mỹ cũng biết theo Hiến Pháp Hoa Kỳ, Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn là tai, là mắt của dân. Orange County có hơn 3 triệu dân, có 19 Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn, và 11 người dự khuyết. Orange County gồm có 24 thành phố trong 158 quận của tiểu bang California. Orange County là một quận giàu nhất của tiểu bang, nếu tách rời Orange County là một nước giàu thứ 6 của thế giới. Orange County rất an ninh.
36 khách tham dự kể cả ban tổ chức, mỗi thành viên của Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn được mời một người khách.
Chủ Tịch của hội hiện nay là bà Lynn Bonas, bà làm việc tận tình nhiều năm qua. Lúc nào bà cũng tươi cười vui vẻ, thăm hỏi từng người. Đa số thành viên là người lớn tuổi, công việc thiện nguyện. Mỗi ngày đi họp lãnh $50, nếu cần thì làm việc cả ngày thứ bảy và chủ nhật, mỗi ngày làm 8 giờ đồng hồ như công chức.

Diễn giả thao thao bất tuyệt nói về điều tra tội phạm, không cần cầm giấy tờ trên tay, với kinh nghiệm của mình, diễn giả nói:
– Dân chúng không ưa Cảnh Sát nếu không nói ghét Cảnh Sát, thế nhưng khi cần thì gọi Cảnh Sát không ngừng nghỉ, gọi liên tục.
Ông cho biết không ai biết việc gì có thể xảy ra bất cứ nơi nào, bất cứ lúc nào, cho nên đời sống của chúng ta, chúng ta phải bảo vệ lấy mình, phải cẩn thận, phải quan sát. Ông cũng cho biết bất cứ một lời nói nào của chúng ta hay của người khác phải có chứng cứ, chứ không phải nói gì thì nói.
Trong lúc diễn giả thuyết trình thì trên màn ảnh truyền hình chiếu lại những tang chứng, vật chứng của tội phạm.
Lời nói của diễn giả rất hữu ích cho người nghe, nhưng rất tiếc kinh nghiệm và sự hiểu biết của diễn giả 37 năm hành nghề điều tra mà hội trường chỉ có 36 người lắng nghe. Nếu cuộc hội thảo này mở rộng cho nhiều người nghe thì hữu ích hơn.
Một cựu Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn chỉ được mời một người khách mà thôi, đương kim Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn là khách mời thì đâu có mời thêm khách đâu?
Hội trường rất rộng có thể chứa hàng ngàn người nhưng chỉ có 36 người tham dự thì quá uổng. Không khí trang nghiêm. Từ 26 năm tham dự hội họp sau khi mãn nhiệm kỳ Đại Bồi Thẩm Đoàn, tôi chưa bao giờ thấy có một người nào làm truyền thông tham dự vì không được mời. Danh sách Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn đương nhiệm thì không được lên web vì theo hiến pháp phải giữ an ninh cho những người này.

Ông Tecence Lo, cựu Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn, người Mỹ gốc Đài Loan đã ở Mỹ hơn 50 năm, chăm chú nghe diễn giả từng câu nói. Ông nói:
- Tham dự những buổi họp như thế này rất hữu ích.
Thuyết trình xong, diễn giả mời quan khách đặt câu hỏi. 3 người khách đặt câu hỏi về tội phạm. Mọi người đều thích cuộc sống bình yên. Bình yên cho chính mình và gia đình mình, bằng hữu của mình.

James Zoll, một trong những người tham dự là khách được mời, nghe và cho ý kiến như sau:
– Ông Bruce Linn, cảnh sát điều tra thành phố Anaheim cho biết: “Nói ít, viết ít, suy nghĩ nhiều” là một quan niệm từ thời xưa, có từ rất lâu trước khi điện thoại ra đời. Chiếc điện thoại thông minh là một thiết bị hiện diện khắp nơi trong thời đại ngày nay, cũng đóng vai trò như một công cụ theo dõi, ghi lại chính xác vị trí của bạn vào mọi thời điểm. Chiếc điện thoại ấy đang “lên tiếng” thay cho bạn. Đây vừa là điều tốt, vừa là điều xấu. Nhiều bậc cha mẹ cho con cái mang theo thiết bị định vị để giúp tìm thấy trẻ khi chúng đi lạc hoặc bị thất lạc giữa đám đông. Nhiều cặp vợ chồng cũng bắt đầu theo dõi lẫn nhau. Thế là hết còn sự riêng tư. Ông Linn kể lại một trong những vụ án nổi tiếng của mình, liên quan đến một cặp đôi đang bỏ trốn khỏi Garden Grove, những kẻ được ví như phiên bản hiện đại của cặp đôi tội phạm khét tiếng Bonnie và Clyde. Họ đã bị lần theo dấu vết đến Las Vegas thông qua điện thoại và bị phát hiện tại Wedding Chapel. Ông nhấn mạnh rằng, dù là tội phạm hay doanh nhân đáng kính, vị trí của bất kỳ ai cũng đều nằm trong tầm kiểm soát của các công ty điện thoại. Ông Linn đã giới thiệu một số hình ảnh thú vị về các trạm phát sóng điện thoại, bao gồm cả những trạm được ngụy trang thành cây xanh hoặc cây xương rồng. Tất cả người tham dự đều rất thích bài phát biểu của ông. Ông tỏ ra am hiểu sâu sắc về lĩnh vực này nhờ kinh nghiệm làm việc trong ngành thực thi pháp luật, và ông đã trình bày bài phát biểu một cách trôi chảy mà không cần dùng đến ghi chú. Bồi thẩm đoàn Orange County hiện đang tìm kiếm ứng viên. Tham gia vào hoạt động này, bạn sẽ nhận được một khoản phụ cấp và có cơ hội thực hiện nghĩa vụ công dân, đồng thời có một công việc mà các thành viên hội bồi thẩm đoàn đều đánh giá là rất thú vị. Đây là cơ hội để bạn góp phần duy trì Orange County thành một trong những quận lớn an toàn nhất tại California.

Ở Orange County có hơn 200,000 người Mỹ gốc Việt, có một số người ứng cử và Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn. Mỗi nhiệm kỳ chỉ có 1 năm, nếu muốn tái ứng cử thì sau khi mãn nhiệm kỳ nộp đơn trở lại. Có người làm 4 nhiệm kỳ liên tục, sau khi mãn nhiệm kỳ cứ nộp đơn trở lại. Nếu những người trẻ trên 18 tuổi cũng được, nhưng trong suốt mấy chục năm nay chúng tôi chưa thấy người trẻ nào thắng cử. Muốn được làm Hội Đại Bồi Thẩm Đoàn rất khó. Đại Bồi Thẩm Đoàn ở quận, ở tiểu bang hay liên bang cũng phải nộp đơn, rồi thi. Rất nhiều người nộp đơn nhưng thắng cử thì quá ít. Ở Orange County, chỉ được trúng cử 19 người, và dự khuyết 11 người. Nếu quý đồng hương muốn vào chức vụ này thì vào web sau đây:
- Orange County Grand Jury
- Orange County Grand Jury Reports
- Civil Grand Jurors’ Association of California
Hoặc gửi thư đến địa chỉ:
Grand Jurors’ Association of Orange County
P.O. Box 4472
Orange, CA 92863
Hy vọng khóa sau 2027- 2028, sẽ có người Mỹ gốc Việt thắng cử. Người trẻ muốn vào trường luật thì đây là cơ hội rất tốt để học hỏi, để có kinh nghiệm.
Mong lắm thay.
Orange County, 9/2026
KIỀU MỸ DUYÊN
(kieumyduyen1@yahoo.com)

